Tháng 3 năm ngoái, một chủ nhà ôm 30% giá trị hợp đồng đến tận ngày nghiệm thu, trong khi tôi đã chi trước toàn bộ tiền vật tư. Hợp đồng đó trị giá 1,2 tỷ, tôi đã chi 800 triệu tiền hàng, nhưng đến tuần thứ 8 vẫn chưa nhận phần thứ hai theo thỏa thuận miệng. Nói thẳng, đó là lần đầu tiên tôi hiểu ra rằng việc làm nội thất trọn gói không chỉ yêu cầu tay nghề mà còn cần một cách thức quản lý dòng tiền vô cùng nghiêm túc. Tôi từng nghĩ ôm trọn gói đồng nghĩa với việc tự do mua vật liệu, điều phối thợ, thế nhưng thực tế thì lại ngược lại. Để làm rõ điều này, tôi muốn kể về một gói thầu 700 triệu mà khách đòi đổi tủ bếp giữa quá trình, khiến tôi phải vay nóng để mua hàng, tiền lãi lên tới 2%/tháng. Bài viết này sẽ phân tích vào những rủi ro mà tôi đã gặp khi làm #keyword#, để anh em tránh được vết xe đổ của tôi.
Tôi từng nghĩ trọn gói là được quyền chủ động
Lúc mới vào nghề, tôi cho rằng ký hợp đồng trọn gói sẽ cho phép mình tự do chọn vật liệu, chủ động tiến độ, và sắp xếp thợ theo ý mình. Nhưng tôi đã lầm. Dòng tiền của dự án bị khách hàng chi phối hoàn toàn, và mọi quyết định của tôi đều dựa trên việc họ chịu ứng tiền đúng hạn hay không. Tôi nhớ có lần, tôi nhận một gói 700 triệu cho một căn hộ 85 mét vuông. Mọi thứ đang diễn ra trơn tru thì giữa chừng, khách hàng đột nhiên thay đổi yêu cầu thay toàn bộ tủ bếp từ gỗ MDF sang gỗ tự nhiên. Tôi không dám từ chối vì sợ mất uy tín. Thế là tôi đành đi vay nóng 200 triệu với lãi suất 2%/tháng để mua vật liệu mới. Kết cục là phần lãi từ dự án gần như bằng không, bởi vì tiền lãi vay đã ngốn hết phần lời ít ỏi. Điều buồn cười là, tôi tưởng mình đang kiểm soát mọi thứ, nhưng thực ra tôi chỉ là một lao công thậm chí còn phải ứng tiền trước.
Bảng thanh toán tôi tự viết đã phản bội tôi
Khi mới hành nghề, tôi hay tự đặt ra lịch thu tiền 3 đợt theo kiểu 40-40-20. Tôi nghĩ rằng như vậy là hợp lý vì lấy được 40% trước thì đã dư sức lo vật tư. Nhưng tôi không lường trước việc khách trễ hẹn thanh toán hoặc những thay đổi thiết kế làm đội chi phí lên mà không có cơ chế thu thêm. Tôi đã thống kê 10 dự án gần đây, và kết quả thật đáng sợ: 3/10 dự án vướng phải từ 5-10% giá trị hợp đồng, nhưng tôi không thể thu. Ví dụ điển hình, một khách hàng đổi màu sơn tường giữa chừng, tôi phải mua thêm sơn, tốn thêm 15 triệu, nhưng vì hợp đồng đã ký, tôi phải tự nuốt khoản đó. Thành thật mà nói, kiểu thu tiền 40-40-20 chỉ tốt trên giấy, còn ngoài đời thì nó phản bội tôi không ít lần. Tôi buộc phải học rằng không có gì là chắc chắn cho đến khi tiền đã về đến túi mình.
Bài học từ vụ chung cư 90 mét vuông ở Vinhomes
Tôi không bao giờ quên căn hộ 90 mét vuông ở Vinhomes mà tôi nhận trọn gói với giá 850 triệu. Khách hàng là một đôi vợ chồng trẻ cực kỳ hay đổi ý. Chỉ riêng màu sàn họ đã đổi ba lần trong hai tuần. Đến tuần thứ ba, họ vẫn chưa quyết được phương án, trong khi thợ của tôi đang phải nghỉ việc chờ lương. thi công nội thất chung cư tại hà nội đã phải dừng thi công 3 tuần liền, mỗi ngày đi qua là một khoản tiền phí cho mặt bằng, cho thợ dù chẳng có việc. Tôi gần như suy sụp vì gánh nặng tiền bạc. Tôi phải vay bạn bè để giữ cho đội thợ không giải tán. Ơn trời, đám bạn tôi cũng hành nghề xây dựng nên họ thấu hiểu chuyện này và cho vay không lấy lãi. Nhờ vậy, tôi cầm cự được qua giai đoạn đó, nhưng kinh nghiệm xương máu là không bao giờ được để khách dẫn dắt tiến độ. Từ đó, tôi luôn thêm vào điều khoản rằng mọi chỉnh sửa đều cần được chốt thành văn bản và phải thanh toán thêm nếu muốn đổi sau khi đã xác nhận.
Giờ tôi đặt tiền cọc thành 50 phần trăm trước khi mua sắm
Sau tất cả những gì đã trải qua, tôi đã thay đổi hoàn toàn cách thu tiền. Kể từ năm 2023, tôi đặt ra nguyên tắc thu tối thiểu 50% trước khi đặt vật liệu, 30% sau khi hoàn thiện phần thô, và 20% cuối cùng trước ngày nghiệm thu. Ban đầu, khách hàng phản ứng, nhiều người thắc mắc tại sao đòi nhiều đến vậy. Tôi không hề né tránh mà trình bày thẳng thắn: tôi đưa ra bảng dự toán minh bạch từng đầu việc, từ mét vuông sàn đến chủng loại vật liệu, kèm giá cụ thể. Tôi thẳng thắn rằng nếu họ ngại rủi ro, tôi sẵn sàng dẫn họ ra tận kho để kiểm chứng chất lượng. Điều làm tôi ngạc nhiên là, 90% khách hàng đồng ý sau khi nhìn thấy bảng chi tiết vì họ nhận ra điều này có lý. Họ còn giới thiệu thêm vài người bạn nhờ tôi thi công. Thú thực, không phải lúc nào cũng suôn sẻ, nhưng khi đã áp dụng, tôi không còn cảnh vay nóng hay ngủ không yên. Điều tôi muốn gửi đến anh em là đừng bao giờ ngại nói chuyện tiền bạc trước khi ký hợp đồng. Nếu bạn không tự tin về cách thu tiền của mình, thì khách hàng sẽ càng không tin bạn. Hãy thử áp dụng mức cọc 50%, rồi tự mình cảm nhận sự khác biệt rõ ràng trong cách anh em vận hành công việc.